Referentieniveaus taal/niveauopbouw

28 januari 2020

Voor taal zijn er vier fundamentele niveaus beschreven. De niveaus geven een opklimmende moeilijkheidsgraad in basiskennis en -vaardigheden aan. Elk fundamenteel niveau omvat het voorgaande niveau. En bij het behalen van een fundamenteel niveau kan het volgende niveau gezien worden als een streefniveau.

vier fundamentele niveaus voor taal

Niveau

Fundamentele kwaliteit

Drempel

1F en 1S

Eind primair onderwijs

Van po naar vo

2F

Eind vmbo en mbo-2 en mbo-3

Van vmbo naar mbo of havo en van mbo-3 naar mbo-4

3F

Eind mbo-4 en havo

Van havo en mbo-4 naar hbo

4F

Eind vwo

van vo naar wo

De niveaubeschrijvingen voor taal betreffen de volgende domeinen:

  1. Mondelinge taalvaardigheid, met de drie subdomeinen gespreksvaardigheid, luistervaardigheid en spreekvaardigheid.
  2. Leesvaardigheid, met de twee subdomeinen lezen van zakelijke teksten en lezen van fictionele, narratieve en literaire teksten.
  3. Schrijven wordt ruim opgevat, het gaat om het produceren van creatieve en zakelijke teksten.
  4. Begrippenlijst en taalverzorging. In de begrippenlijst staan termen en concepten die leerlingen en leraren nodig hebben om over taalvaardigheid van gedachten te wisselen. Bij taalverzorging gaat het om zaken die in dienst staan van een verzorgde schriftelijke taalproductie, met name spelling.

De beschrijving van de referentieniveaus kent voor de mondelinge taalvaardigheid, leesvaardigheid en schrijfvaardigheid eenzelfde opbouw. In onderstaande volgorde komen aan bod:

  • een algemene omschrijving van het (sub)domein;
  • taken, die een leerling op het betreffende niveau moet kunnen uitvoeren;
  • kenmerken van de taakuitvoering, die aangeven aan welke karakteristieken een taak op het betreffende niveau moet voldoen.

Het vierde domein begrippenlijst en taalverzorging kent een eigen structuur. Hierin wordt beschreven wat we van leerlingen verwachten als het gaat om grammatica en spelling, en er staan begrippen in die leerlingen moeten kunnen gebruiken op de verschillende niveaus.

geselecteerde documenten

De volgende documenten helpen je verder op weg rond dit thema: